Oslo Üniversitesi tarafından yürütülen ve JAMA Pediatrics dergisinde yayımlanan bir araştırma, ebeveynlerin çocuklarının yanında uzun süre telefon kullanmasının beyin sağlığına zarar verdiğini gösterdi. Çalışmada, ebeveynlerin telefonla geçirdiği sürenin, çocukların doğrudan tablet gibi ekranlı araçları kullanmasından daha büyük bir etki yarattığı vurgulandı.

Dil derslerinde 2,5 puanlık fark

Araştırmaya göre, anne ve babaları günde dört saatini telefonla geçiren çocuklar, dil derslerinde ebeveynleri günde yalnızca bir saat telefon kullanan akranlarına göre ortalama 2,5 puan daha düşük not aldı. Bilim insanları, ebeveynlerin çocuklarıyla iletişim sırasında telefona dalmasının zekâ düzeyini ve dil gelişimini olumsuz etkilediğini belirtti.

İlk beş yaş kritik eşik

Çalışma kapsamında 747 Norveçli çocuk, beş yaşından sekiz yaşına kadar üç yıl boyunca takip edildi. Beyin gelişiminin yüzde 90'ının beş yaşından önce gerçekleştiğine dikkat çeken araştırmacılar, evde yoğun telefon kullanımının çocukların kelime dağarcığı gelişimini yavaşlattığını tespit etti. Uzmanlar, ailelere çocuklarıyla bol bol konuşmaları, birlikte kitap okumaları ve hikâye anlatmaları önerisinde bulundu.

Teknolojinin etkileşime müdahalesi

Teknoloji uzmanı Osman Demircan, telefonun "dikkat hırsızı" gibi değerlendirilmesi gerektiğini söyledi. Ebeveynin telefonla meşgul olmasının karşılıklı iletişimde kopmalara yol açtığını belirten Demircan, bilimsel literatürde "technoference" olarak adlandırılan durumun teknolojinin ebeveyn-çocuk etkileşimine müdahalesi anlamına geldiğini ifade etti. Yalnızca çocuğun tablet kullanımını sınırlandırmanın yeterli olmadığını vurgulayan Demircan, çocukla birlikteyken telefona ilgi gösterilmemesi gerektiğini, Dünya Sağlık Örgütü'nün de yetişkinlerin çocuklara kitap okumasını ve hikâye anlatmasını teşvik ettiğini hatırlattı.

Duygusal ulaşılabilirliğin önemi

Moodist Psikiyatri ve Nöroloji Hastanesi Çocuk Ergen Psikoloğu İsmail Anıl Usta, ebeveynin bedenen odada bulunup zihnen başka bir dünyada olmasının sık karşılaşılan bir tablo olduğunu söyledi. Çocukların dünyayı ebeveynlerinin gözlerinden okuduğunu belirten Usta, bir ebeveyn telefona daldığında aradaki duygusal alışverişin kesildiğini ve dilin aktif etkileşimle öğrenildiğini kaydetti. Usta, belirleyici olanın çocuğun kendi cihaz kullanımından çok, ona dili modelleyecek ebeveynin duygusal ve zihinsel ulaşılabilirliği olduğunu sözlerine ekledi.