Afrika'dan 1500'lü yıllardan itibaren tarım işçiliği gibi nedenlerle Anadolu'ya gelen siyahi göçmenlerin torunları olarak tanımlanan Afro-Türkler, İzmir'de yaşamlarını sürdürüyor. Tire ve Bayındır ilçelerinde doğup büyüyen topluluk üyeleri, komşuluk ilişkileri ve ortak yaşam kültürüyle bağlarını koruyor.
Tire'nin Yeniçiftlik Mahallesi'nde yaşayan 83 yaşındaki Mehmet Üstüner, atalarının Kuzeydoğu Afrika'daki Sudan'dan çalışmak için İzmir'e göçtüğünü belirtti. Çocukluğunda çevresindekilerden farklı bir ten rengine sahip olduğunu, ancak aile ve çevresiyle arasında yabancılık yaşamadığını anlattı. Bölgeyi vatanı olarak kabul ettiğini ifade etti.
Mehmet Üstüner ile 56 yıldır evli olan Hatice Üstüner, 72 yaşında. Aile, ilk çocuklarının siyah, sonraki kızlarının ise beyaz tenle doğduğunu ve bu durumun kendilerini şaşırttığını aktardı. Hatice Üstüner, babasının önce ten rengi nedeniyle evliliğe itiraz ettiğini, kendisinin isteğiyle aile kurduğunu belirtti.
Köydeki hane sayısının zamanla azaldığını belirten 97 yaşındaki Havva Zenci, Afro-Türk olarak köyde 3 hane kaldıklarını açıkladı. Dışarıdan gelenlerin İzmirli olduklarına zorlandığını, buna karşılık köylülerle iç içe yaşadıklarını ve mutlu olduklarını söyledi.
Mehmet Üstüner'in çocukluk arkadaşı ve komşusu 73 yaşındaki Erdoğan Köklü, aynı mahallede büyüdüklerini ve aralarındaki bağın kardeşlikten daha güçlü olduğunu ifade etti. Ten rengini hiçbir zaman yadırgamadıklarını, komşuluk ve dostluk ilişkilerinin yıllar boyunca devam ettiğini belirtti.
Afro-Türk topluluğunun Tire ve Bayındır'daki varlığı, hane sayılarının azalmasına rağmen sürüyor. Aile anlatıları ve mahalle ilişkileri, topluluğun göç geçmişini ve yerleşik yaşamını günümüze taşıyan başlıca unsurlar olarak öne çıkıyor.
Kaynak: Yeni Şafak
