İsimleri neden sevdiğimiz, çoğu zaman isimlerin taşıdığı anlamdan çok ses dizilişleriyle açıklanıyor. Araştırmalara göre bu süreç tamamen fiziksel olabilir. Beyin, bir ismi düşündüğümüzde ya da telaffuz ettiğimizde onu söylemek için kullanılacak ağız hareketlerini simüle ediyor. Motor korteksin bu hareketi önceden işlemesi, ismin bize yalnızca bir etiket değil, ağızda bırakılan somut bir duygu olarak ulaşmasını sağlıyor.

Sesler ile şekiller arasındaki bağlantıyı inceleyen Bouba/Kiki deneyi, bu konudaki etkiyi örnekliyor. Katılımcılara biri köşeli, diğeri yuvarlak iki şekil gösterildiğinde dünyanın neresinde olurlarsa olsunlar insanların %95'i yuvarlak şekle Bouba, köşeli şekle ise Kiki adını verdi. L, M, N, R ve V gibi yumuşak sesler daha akıcı ve sıcak; K, T, P ile Ç gibi sert sesler ise daha keskin ve enerjik bir algı oluşturabiliyor.

İsimlerin etkisinde ağız anatomisi de belirleyici. Açık ünlüler olan A, O ve U daha geniş bir ağız açıklığı gerektirirken derinlik, güç ve büyüklük çağrıştırabiliyor. İ ve E gibi dar ünlüler ise daha tiz bir hareket oluşturarak incelik, yakınlık ve hafiflik izlenimi verebiliyor. Bu nedenle aynı isim, farklı kişiler tarafından farklı şekillerde değerlendirilebilir.

Bazı isimleri söylerken dil ve dudakların hareketi daha kolay ve akıcı gerçekleşir. Dil bilimcilerin bilişsel kolaylık olarak tanımladığı bu durum, zahmetsiz telaffuz edilen seslerin beyin tarafından daha estetik ve güvenli şekilde işaretlenmesine yol açabiliyor. J.R.R. Tolkien'in İngilizce bir ifadeyi anlamından bağımsız olarak estetik bulması da seslerin biçimsel etkisini gösteren örneklerden biri olarak aktarılıyor.

Markalar da isimlerin bu etkisini pazarlama amacıyla kullanıyor. Dondurma adlarında yumuşak ve yuvarlak sesler, ürünün kremli dokusunu; cips adlarında ise patlamalı ve sert ünsüzler, kıtır dokuyu çağrıştıracak biçimde seçiliyor. Sonuçta bir ismi sevmemizin nedeni yalnızca anlamı olmayabilir; ağızda oluşturduğu hissiyat, telaffuzundaki kolaylık ve uyandırdığı somut çağrışımlar da tercihi etkileyebilir.

Kaynak: Sabah Son Dakika