ABD'de California, Arizona ve Oregon başsavcılarının öncülüğünde bir araya gelen 25 eyalet, Trump yönetiminin açıkladığı tarifelerin iptali için Uluslararası Ticaret Mahkemesi'ne dava açtı. Dava, yönetimin 23 Temmuz'da duyurduğu yeni gümrük vergisi kararına karşı açıldı.

Dava dilekçesinde, tarifelerin 1974 tarihli Ticaret Yasası'nın 301. Bölümü kapsamında uygulamaya konulduğu, ancak bu adımda yasal yetkinin aşıldığı ve İdari Usul Yasası'nın ihlal edildiği savunuldu. Başsavcılar, tarifelerin somut bir gerekçeye dayanmadığını, iddia edilen zorla çalıştırma uygulamalarını hedeflemediğini ve daha önce mahkemeler tarafından hukuka aykırı bulunan uygulamaları yeniden hayata geçirme amacı taşıdığını öne sürdü.

Mahkemeden ne talep edildi?

Dilekçede, tarife kararının hukuka aykırı ilan edilerek iptal edilmesi, yürürlüğünün durdurulması ve bu kapsamda ödenen gümrük vergilerinin iade edilmesi istendi.

Koalisyona hangi eyaletler katıldı?

Üç başsavcının yanı sıra Colorado, Connecticut, Delaware, Hawaii, Illinois, Massachusetts, Maryland, Maine, Michigan, Minnesota, Nevada, New Jersey, New Mexico, New York, North Carolina, Rhode Island, Virginia, Vermont, Washington ve Wisconsin eyaletleri davaya taraf oldu. Kentucky ve Pennsylvania valileri de koalisyona destek verdi.

Başsavcıların açıklamaları

California Başsavcısı Rob Bonta, yönetimin tarifeleri yasa dışı biçimde uygulamaya yönelik üçüncü girişimi olduğunu belirterek, daha önce iki kez açtıkları davaya yeniden müdahil olduklarını kaydetti. Arizona Başsavcısı Kris Mayes ise tarifelerin market fiyatlarını yükselttiğini, küçük işletmelerin maliyetlerini artırdığını ve ekonomide geniş çaplı bir belirsizlik yarattığını söyledi. Oregon Başsavcısı Dan Rayfield de gümrük vergilerinin bedelini yabancı hükümetlerin değil ABD halkının ödediğini vurguladı.

Yeni tarife kararının arka planı

ABD Ticaret Temsilciliği, 23 Temmuz'da, zorla çalıştırma yoluyla üretilen malların ithalatını yasaklamada yetersiz kaldıkları gerekçesiyle 60 ticaret ortağına yüzde 10 veya yüzde 12,5 oranında gümrük vergisi uygulanacağını açıklamıştı. Bu adım, Yüksek Mahkeme'nin Uluslararası Acil Ekonomik Yetkiler Yasası'na dayandırılan tarifeleri hukuka aykırı bulmasının ardından, 122. Bölüm kapsamında devreye sokulan 150 gün süreli yüzde 10 oranındaki geçici küresel tarifelerin süresinin dolmasına bir gün kala gelmişti.